Parti kodu ve izlenebilirlik: ambalajdaki CK kodu ne anlatır?
Ambalajdaki CK-2611-A3 gibi parti kodu ürünün hangi gün, hangi hatta ve hangi hammaddeyle yapıldığını gösterir. Kodun nasıl okunacağını anlattık.
Harnava ambalajlarının etiketinde, son tüketim tarihinin hemen yanında kısa bir kod bulunur: örneğin CK-2611-A3. Çoğu müşteri bu kodu fark etmez bile. Oysa bu birkaç karakter, elinizdeki paketin hangi ayda, hangi üretim hattında ve hangi gün yoğrulduğunu gösterir; daha da önemlisi o harca giren bulgurun, isotun ve salçanın hangi partiden geldiğine ulaşmanın anahtarıdır. Bu yazıda parti kodunun nasıl okunduğunu ve izlenebilirliğin pratikte ne işe yaradığını anlatıyoruz.
Kodun yapısı
Parti kodu dört parçadan oluşur: CK-YYAA-<hat><gün>.
| Parça | Örnek | Anlamı |
|---|---|---|
| CK | CK | Çiğköfte ürün ailesi |
| YY | 26 | Üretim yılı (2026) |
| AA | 11 | Üretim ayı (Kasım) |
| Hat | A | Üretim hattı |
| Gün | 3 | Ayın üretim günü |
Yani CK-2611-A3, Kasım 2026'da A hattında, ayın üçüncü gününde üretilmiş bir partidir. Tesisimizde dört hat bulunur:
- A hattı: Klasik harç
- B hattı: Acılı harç
- C hattı: Porsiyon paket ve dürüm
- S hattı: Sos ve yan ürünler
Hammadde partileri: zincirin geriye doğru izi
Bir harç partisi tek başına bir anlam taşımaz; değeri, ona giren hammaddelere bağlanmasından gelir. Tesise kabul edilen her hammadde partisine iki harfli bir önekle kod verilir. Örneğin bulgur için BG, isot için IS, domates salçası için SD, biber salçası için SB, nar ekşisi için NR. Hat başında karışım hazırlanırken hangi hammadde partilerinin kullanıldığı kaydedilir. Böylece her harç partisi, kendisini oluşturan hammadde partilerine bağlanmış olur.
Bu bağ iki yönde çalışır:
- İleriye doğru: Bir hammadde partisinde sorun fark edilirse, o partinin girdiği bütün harç partileri ve bu partilerin gönderildiği şube ve esnaf listesi dakikalar içinde çıkarılabilir.
- Geriye doğru: Bir esnaf ya da müşteri bir paketle ilgili bildirim yaptığında, parti kodundan o harca giren hammaddelere ve üretim gününün kayıtlarına ulaşılır.
Hammaddelerin önekleri ve menşeleri hammaddeler sayfasında her kartın altında yazar.
Sorguda ne görürsünüz?
Sitedeki parti sorgusu ekranına parti kodunu yazdığınızda şu bilgiler görünür:
- Üretim tarihi ve saati, hat ve ürün
- Kullanılan hammadde partileri ve menşeleri
- Soğuk odaya giriş saati
- Sevkiyat boyunca ölçülen sıcaklık eğrisi ve 0–4 °C koridoru
- Son tüketim tarihi
Sıcaklık eğrisi, harcın tesisten çıktığı andan teslim edildiği ana kadar kasanın hangi sıcaklıkta yol aldığını gösterir. Koridorun gölgeli alanı içinde kalan bir eğri, zincirin kopmadığını gösterir. Demo sitede örnek kodlarla bu ekranı deneyebilirsiniz.
Esnaf için izlenebilirlik
Esnaf açısından parti kodunun en pratik kullanımı iade ve bildirimdir. Bir kovada kıvam, renk ya da koku sorunu fark ettiğinizde esnaf portalındaki iade ekranına parti kodunu girmeniz yeterlidir. Bildirim doğrudan kalite ekibine düşer; ekip aynı partinin diğer teslimatlarında benzer bir şikâyet olup olmadığına bakar.
Dükkânınızda parti kodunu kaydetmenin basit bir yolu da teslim belgesini saklamaktır. Belgede o gün gelen bütün partilerin kodları yazar. Hangi kovayı hangi gün açtığınızı kapağa not ederseniz, bir sorun olduğunda müşterinize ve bize hangi partiden söz ettiğinizi kesin olarak söyleyebilirsiniz.
Kodu silmeyin, üstüne yazmayın
Kovaların üstüne açılış saati ya da not yazarken etiketin parti kodu bulunan bölümünü kapatmamaya dikkat edin. Bir kova başka bir kaba aktarıldığında, kodu da yeni kabın üstüne yazın. Kodu kaybolan bir ürün izlenebilirlik zincirinin dışında kalır.
Tüketici için izlenebilirlik
Market rafından ya da şubeden paket alan bir müşteri için parti kodu, ürünün ne kadar taze olduğunu görmenin en kolay yoludur. Son tüketim tarihi ürünün ne zamana kadar tüketilebileceğini söyler; parti kodu ise ne zaman yapıldığını. Aynı rafta iki paket arasında seçim yaparken kodda daha geç bir üretim gününü taşıyan paketi seçebilirsiniz.
Geri çağırma nasıl işler?
İzlenebilirliğin asıl sınandığı an, bir partinin piyasadan çekilmesi gereken andır. Böyle bir durumda kalite ekibi önce sorunlu hammadde ya da harç partisini belirler. Sistem bu partinin gönderildiği bütün şubeleri, esnafı ve market reyonlarını, teslim saatleriyle birlikte listeler. Esnaf portalına ve şube ekranlarına bildirim düşer; ilgili kovalar ve paketler satıştan kaldırılıp ayrı bir yerde bekletilir. Geri toplama sevkiyat araçlarının bir sonraki turunda yapılır ve her iade edilen ürün yine parti koduyla kaydedilir.
Bu sürecin hızlı işleyebilmesi için esnafın da kendi tarafında kodu koruması gerekir. Bir partinin dükkândaki son kovası ile ilk kovası arasında hiçbir ayrım yapılamıyorsa, geri çağırma tahmine dayanır. Kodlu bir teslim belgesi ve kapağa yazılmış bir açılış saati, bu tahmini kesin bilgiye dönüştürür.
İzlenebilirliğin sınırları
Parti kodları, Harnava'nın kendi şubelerinde de aynı biçimde tutulur. Şube müdürü açtığı her kovayı panelde işaretler ve günün sonunda hangi partilerin satıldığı kendiliğinden çıkar. Bağımsız esnafın böyle bir zorunluluğu yoktur; ama portalda bu işaretlemeyi kullanmak isteyenler için aynı ekran açıktır.
İzlenebilirlik kendi başına kalite değildir; kaliteyi denetlemenin ve bir sorun çıktığında hızla müdahale etmenin aracıdır. Kayıtların değeri, düzenli ve dürüst tutulmalarına bağlıdır. Harnava'da kayıtların büyük bölümü hat başındaki terazi, soğuk odadaki ve araçlardaki sıcaklık kaydediciler gibi cihazlardan otomatik gelir; elle girilen kayıtlar ise vardiya sorumlusunun onayından geçer. Bu demoda gördüğünüz parti verileri örnek verilerdir ve sistemin nasıl çalıştığını göstermek için üretilmiştir.